«Η τεκμηρίωση προσαρμόστηκε ήδη στον Κανονισμό». Τι ακριβώς σημαίνει αυτό; Άλλαξε ο αριθμός της πράξης, οι παραπομπές στα παραρτήματα και η ημερομηνία στην πρώτη σελίδα; Και δίπλα στις απαιτήσεις έμειναν οι ίδιες απαντήσεις: «συμμορφώνεται», «συμμορφώνεται», «δεν εφαρμόζεται»;
Αν ναι, ενημερώθηκε το αρχείο. Όχι η ανάλυση.
Ο κατάλογος με τις ουσιώδεις απαιτήσεις για τα μηχανήματα δεν αποτελεί νέα υποχρέωση. Η Οδηγία 2006/42/ΕΚ απαιτούσε ήδη να προσδιορίζονται οι εφαρμοστέες απαιτήσεις και να περιγράφονται τα μέτρα που εξαλείφουν τους αναγνωρισμένους κινδύνους ή μειώνουν την επικινδυνότητα. Η τεκμηρίωση έπρεπε να αποδεικνύει τη συμμόρφωση, όχι απλώς να διαβεβαιώνει ότι ο κατασκευαστής τη θυμήθηκε.
Ο Κανονισμός (ΕΕ) 2023/1230 διατηρεί τον κατάλογο, αλλά διατυπώνει πιο καθαρά την υποχρέωση περιγραφής των μέτρων προστασίας. Τα μέτρα πρέπει να εξυπηρετούν τη συμμόρφωση με «κάθε εφαρμοστέα ουσιώδη απαίτηση υγείας και ασφάλειας». Κάθε. Δεν πρόκειται για επανάσταση επειδή παλαιότερα επιτρεπόταν δήθεν να μην αποδεικνύεται η συμμόρφωση. Πρόκειται για σαφέστερη σύνδεση των μέτρων προστασίας με συγκεκριμένες απαιτήσεις.
Πάρτε την απάντηση «τοποθετήθηκαν προφυλακτήρες και σύστημα ασφαλείας». Αντιγράφηκε στην προστασία από κινούμενα μέρη, στη συντήρηση και στην απομόνωση ενέργειας. Ακούγεται τεχνική. Μέχρι να ρωτήσει κάποιος πώς οι προφυλακτήρες επιτρέπουν την ασφαλή απομάκρυνση μιας εμπλοκής και τι συμβαίνει με την πίεση που παραμένει στον κύλινδρο.
Τότε χρειάζεται κάτι περισσότερο από αντιγραφή στην επόμενη γραμμή. Πρέπει να ξέρουμε γιατί η απαίτηση εφαρμόζεται, ποια λύση την ικανοποιεί και με ποιο αποδεικτικό στοιχείο επιβεβαιώθηκε η αποτελεσματικότητά της. Αν γράψαμε «δεν εφαρμόζεται», πρέπει να μπορούμε να εξηγήσουμε και αυτή την απόφαση. Τριάντα φορές «συμμορφώνεται» παραμένουν μηδέν εξηγήσεις.
1. Ο κατάλογος υπήρχε ήδη στην Οδηγία. Τι αλλάζει λοιπόν ο Κανονισμός;
Ας ξεχωρίσουμε πρώτα την αλλαγή αρίθμησης από την αλλαγή περιεχομένου. Η πρώτη αντιμετωπίζεται με «εύρεση και αντικατάσταση». Για τη δεύτερη πρέπει να διαβάσουμε τι ακριβώς αντικαθιστούμε.
| Στοιχείο | Οδηγία 2006/42/ΕΚ | Κανονισμός (ΕΕ) 2023/1230 |
|---|---|---|
| Ουσιώδεις απαιτήσεις | Παράρτημα I | Παράρτημα III |
| Τεχνικός φάκελος μηχανήματος | Παράρτημα VII, μέρος A | Παράρτημα IV, μέρος A |
| Κατάλογος εφαρμοστέων απαιτήσεων | Απαιτείται στην τεκμηρίωση της εκτίμησης κινδύνου | Εξακολουθεί να απαιτείται στην τεκμηρίωση της εκτίμησης κινδύνου |
| Περιγραφή των μέτρων | Μέτρα εξάλειψης των αναγνωρισμένων πηγών κινδύνου ή μείωσης της επικινδυνότητας | Μέτρα για τη συμμόρφωση με κάθε εφαρμοστέα απαίτηση |
Η τελευταία γραμμή είναι η κρίσιμη. Η Οδηγία απαιτούσε ήδη αποδείξεις συμμόρφωσης: σχέδια, υπολογισμούς, αποτελέσματα δοκιμών και πληροφορίες που επέτρεπαν να ελεγχθεί αν το μηχάνημα πληροί τις απαιτήσεις. Όταν εφαρμόζονταν πρότυπα, έπρεπε να αναφέρονται οι ουσιώδεις απαιτήσεις που αυτά κάλυπταν.
Δεν υπήρχε απλουστευμένη διαδικασία με τίτλο «κατασκευάζουμε τέτοια μηχανήματα εδώ και είκοσι χρόνια». Ο κατάλογος αποτελούσε μέρος της τεκμηρίωσης της εκτίμησης κινδύνου. Δεν ήταν ανεξάρτητο ερωτηματολόγιο που συμπληρώνεται από μνήμης όταν έχει τελειώσει ο σχεδιασμός.
Ο Κανονισμός συνδέει σαφέστερα τα μέτρα προστασίας με κάθε εφαρμοστέα απαίτηση. Δεν δημιουργεί την ασφάλεια από το μηδέν. Διευκρινίζει τι πρέπει να προκύπτει από την τεκμηρίωση.
Όλα υπάρχουν. Αρκεί να ξέρουμε ποιον πρέπει να ρωτήσουμε
Φανταστείτε την τεκμηρίωση μιας γραμμής συσκευασίας. Η εκτίμηση κινδύνου περιγράφει κίνδυνο σύνθλιψης και έναν κινητό προφυλακτήρα με αλληλομανδάλωση. Ο κατάλογος χαρακτηρίζει την απαίτηση ως εκπληρωμένη. Υπάρχουν ηλεκτρολογικό σχέδιο, κατασκευαστικά σχέδια προφυλακτήρων και πρωτόκολλο ελέγχου του συστήματος ασφαλείας. Με την πρώτη ματιά, τίποτα δεν λείπει.
Μόλις όμως σταθούμε στη συγκεκριμένη απαίτηση, αρχίζουν οι ερωτήσεις. Ποια ακριβώς λύση την ικανοποιεί και πού ελέγχθηκε; Το πρωτόκολλο αφορά το άνοιγμα του προφυλακτήρα ή τη διακοπή έκτακτης ανάγκης; Καλύπτει όλες τις επικίνδυνες κινήσεις ή μόνο τον κινητήρα του μεταφορέα; Σε ποιο σχέδιο φαίνεται ο προφυλακτήρας που τοποθετήθηκε πράγματι στη συγκεκριμένη έκδοση;
«Ο σχεδιαστής θα ξέρει». Πιθανότατα. Εφόσον θυμάται αυτή τη γραμμή και όχι τρεις παρόμοιες του προηγούμενου τριμήνου. Η τεκμηρίωση είναι πλήρης. Απλώς χρειάζεται να επισυνάψουμε και τον σχεδιαστή.
Ακριβώς από αυτή την εξάρτηση πρέπει να απαλλαγούμε. Για κάθε απαίτηση πρέπει να μπορεί κάποιος να προσδιορίσει πώς ικανοποιήθηκε και να βρει τα έγγραφα που το επιβεβαιώνουν. Απαίτηση → λύση → αποδεικτικό στοιχείο. Όχι απαίτηση → «συμμορφώνεται» → τηλέφωνο του ανθρώπου που ίσως ακόμη θυμάται.
Δεν απαιτείται ξεχωριστή έκθεση για κάθε σημείο. Το ίδιο σχέδιο, η ίδια περιγραφή ή το ίδιο πρωτόκολλο μπορούν να τεκμηριώνουν περισσότερες απαιτήσεις. Μία απαίτηση μπορεί επίσης να χρειάζεται πολλά αποδεικτικά στοιχεία. Το ζητούμενο είναι οι καθαρές συνδέσεις, όχι ο παχύτερος φάκελος.
Ο κοινός φάκελος αποθήκευσης δεν δημιουργεί από μόνος του σχέση ανάμεσα στην απαίτηση και στην απόδειξη. Είναι απλώς το μέρος όπου βρίσκονται τα αρχεία.
2. Παράρτημα III: πρώτα διαβάζουμε το σύνολο, μετά διαγράφουμε
Θα ήταν βολικό να επιλέγουμε «μηχάνημα συσκευασίας», να εμφανίζεται αυτόματα ένα πακέτο απαιτήσεων και να αρχίζουμε τα σημάδια συμμόρφωσης. Το Παράρτημα III, όμως, δεν είναι εμπορικός κατάλογος. Η ονομασία ενός μηχανήματος δεν αποφασίζει ποιες απαιτήσεις εφαρμόζονται.
Στην αρχή βρίσκονται ορισμοί και γενικές αρχές. Ακολουθούν έξι κεφάλαια:
| Κεφάλαιο | Αντικείμενο |
|---|---|
| 1. Γενικές απαιτήσεις | Μεταξύ άλλων, σχεδιασμός, συστήματα χειρισμού, μηχανικοί κίνδυνοι, προφυλακτήρες, συντήρηση και πληροφορίες προς τον χρήστη. |
| 2. Απαιτήσεις για ορισμένες κατηγορίες | Μεταξύ άλλων, μηχανήματα για τρόφιμα, καλλυντικά ή φαρμακευτικά προϊόντα, φορητά ή καθοδηγούμενα με το χέρι μηχανήματα, μηχανήματα κατεργασίας ξύλου και εφαρμογής φυτοπροστατευτικών προϊόντων. |
| 3. Κινητικότητα μηχανημάτων | Κίνδυνοι που προκύπτουν από την κίνηση του ίδιου του μηχανήματος, όχι απλώς των εξαρτημάτων του. |
| 4. Ανύψωση | Κίνδυνοι που συνδέονται με την ανύψωση φορτίων. |
| 5. Υπόγειες εργασίες | Πρόσθετες απαιτήσεις για μηχανήματα που προορίζονται για τέτοιες εργασίες. |
| 6. Ανύψωση προσώπων | Ειδικοί κίνδυνοι από την ανύψωση ανθρώπων. |
Δεν πρόκειται για έξι εναλλακτικές επιλογές. Οι απαιτήσεις των επόμενων κεφαλαίων συμπληρώνουν τις γενικές απαιτήσεις. Πρέπει να εξεταστεί ολόκληρο το Παράρτημα και να προσδιοριστούν τα εφαρμοστέα σημεία. Το «διαβάζω τα πάντα» δεν σημαίνει «επιλέγω τα πάντα». Δεν σημαίνει όμως ούτε «σταματώ στο πρώτο κεφάλαιο επειδή τα υπόλοιπα λείπουν από το εταιρικό υπόδειγμα».
Το μηχάνημα συσκευασίας που, παρεμπιπτόντως, ανυψώνει παλέτες
Επιστρέφουμε στη γραμμή συσκευασίας. Διαθέτει μεταφορείς, περίφραξη, πνευματικό σύστημα και ανυψωτική διάταξη που μεταφέρει μια παλέτα σε υψηλότερο επίπεδο. Ο κατάλογος καλύπτει μόνο τις γενικές απαιτήσεις. Το κεφάλαιο περί ανύψωσης παραλείφθηκε, επειδή «δεν κατασκευάζουμε ανυψωτικά μηχανήματα· είναι γραμμή συσκευασίας».
Η παλέτα ανυψώνεται. Η ονομασία «γραμμή συσκευασίας» δεν την εμποδίζει να ανεβαίνει. Παράλληλα με τις γενικές απαιτήσεις πρέπει να εξεταστούν οι σχετικές απαιτήσεις ανύψωσης: αντοχή, έλεγχος των κινήσεων και αποτροπή απροσδόκητης πτώσης του φορτίου. Διαφορετικά, μπορεί να περιγράψουμε άψογα τους προφυλακτήρες του μεταφορέα και να παραλείψουμε τι συγκρατεί την παλέτα μετά από απώλεια τροφοδοσίας.
Ο κατάλογος θα μείνει σύντομος. Ο κατάλογος προβλημάτων κατά τη θέση σε λειτουργία ίσως όχι.
Προσοχή και προς την αντίθετη κατεύθυνση. Η κίνηση του ιμάντα δεν σημαίνει ότι το μηχάνημα είναι κινητό και ότι εφαρμόζεται ολόκληρο το κεφάλαιο 3. Μετακινείται το φορτίο, όχι κατ’ ανάγκη το μηχάνημα. Μια παρόμοια λέξη δεν υποκαθιστά τον έλεγχο του πεδίου εφαρμογής.
Πρώτα το πεδίο εφαρμογής, μετά τα επιμέρους σημεία
Στην πράξη ξεκινάμε από την προβλεπόμενη χρήση, τις λειτουργίες και τους περιορισμούς του μηχανήματος. Εξετάζουμε τι επεξεργάζεται, τι μετακινεί, αν ανυψώνει φορτία ή πρόσωπα, πού λειτουργεί και ποιες εργασίες εκτελεί ο άνθρωπος πάνω ή γύρω από αυτό.
Με βάση αυτά προσδιορίζουμε τα κατάλληλα κεφάλαια και κατόπιν αναλύουμε τις επιμέρους απαιτήσεις. Η ένταξη σε ένα κεφάλαιο δεν ολοκληρώνει την εργασία. Δεν ταιριάζει κάθε σημείο σε κάθε κατασκευή.
Το «κάθε εφαρμοστέα απαίτηση» δεν σημαίνει ούτε «όλα για όλους» ούτε «όσα απέμειναν στον πίνακά μας». Μια γραμμή διαγράφεται από το υπόδειγμα με ένα κλικ. Από τις υποχρεώσεις του κατασκευαστή δεν εξαφανίζεται τόσο εύκολα.
3. «Δεν εφαρμόζεται επειδή υπάρχει προφυλακτήρας». Δηλαδή μπερδέψαμε δύο ερωτήσεις
Στον κατάλογο της γραμμής συσκευασίας, δίπλα στην απαίτηση για τα κινούμενα μέρη, εμφανίζεται η απάντηση: «Δεν εφαρμόζεται — τα κινούμενα μέρη προστατεύονται με προφυλακτήρα».
Εξαιρετικά αποτελεσματικός προφυλακτήρας. Δεν απέτρεψε μόνο την πρόσβαση στον μηχανισμό. Εξαφάνισε από την τεκμηρίωση και την απαίτηση για την οποία τοποθετήθηκε.
Δεν λειτουργεί έτσι. Αν τα κινούμενα μέρη δημιουργούν κίνδυνο και ο προφυλακτήρας αποτελεί το μέσο προστασίας, η απαίτηση εξακολουθεί να εφαρμόζεται. Ο προφυλακτήρας περιγράφεται ως τρόπος συμμόρφωσης, όχι ως λόγος διαγραφής του σημείου.
Οι ενδείξεις «εφαρμόζεται» και «συμμορφώνεται» απαντούν σε διαφορετικές ερωτήσεις. Η πρώτη ρωτά αν, λόγω της κατασκευής, της προβλεπόμενης χρήσης και των προβλέψιμων καταστάσεων χρήσης, η υποχρέωση αφορά το μηχάνημα. Η δεύτερη ρωτά τι έγινε για την εκπλήρωσή της και αν η λύση επαρκεί.
Αν αντιστρέψουμε τις απαντήσεις, ο πίνακας θα δείχνει θαυμάσιος. Όσο περισσότερα προστατευτικά μέτρα τοποθετούμε, τόσο λιγότερες απαιτήσεις υποτίθεται ότι μας αφορούν. Στο τέλος, ένα καλά προστατευμένο μηχάνημα δεν θα υπάγεται σχεδόν σε καμία απαίτηση. Ο κατασκευαστής μπορεί να ηρεμήσει. Ο νομοθέτης μάλλον εννοούσε κάτι διαφορετικό.
Ο προφυλακτήρας δεν καλύπτει όλες τις καταστάσεις χρήσης
Ας υποθέσουμε ότι κατά την παραγωγή η πρόσβαση στον μηχανισμό εμποδίζεται αποτελεσματικά. Σε περίπτωση εμπλοκής, όμως, ο χειριστής ανοίγει τη θύρα και αφαιρεί μια σφηνωμένη συσκευασία. Έχει προβλεφθεί ασφαλής απεμπλοκή; Μπορεί να παραμένει επικίνδυνη κίνηση μετά το άνοιγμα; Τι γίνεται με την αποθηκευμένη ενέργεια;
Η απαίτηση για τα κινούμενα μέρη καλύπτει επίσης την πρόληψη τυχαίων εμπλοκών και τα κατάλληλα μέσα για την ασφαλή απομάκρυνσή τους. Η φράση «υπάρχει προφυλακτήρας» δεν απαντά ούτε σε όλα τα ζητήματα αυτού του ενός σημείου.
Ο προφυλακτήρας πρέπει να προστατεύει τον άνθρωπο από τον μηχανισμό. Όχι τον συντάκτη της τεκμηρίωσης από τις επόμενες ερωτήσεις.
Πότε είναι σωστή η απάντηση «δεν εφαρμόζεται»;
Όταν προκύπτει από το πεδίο της απαίτησης και τα χαρακτηριστικά του μηχανήματος, όχι από την ύπαρξη μέτρου προστασίας. Η γραμμή μας προορίζεται αποκλειστικά για συσκευασία προϊόντων και όχι για εφαρμογή φυτοπροστατευτικών προϊόντων. Η μη εφαρμογή της ενότητας 2.4 μπορεί να αιτιολογηθεί από την προβλεπόμενη χρήση. Πρόκειται για συγκεκριμένο συμπέρασμα. Δεν χρειάζεται πραγματεία. Χρειάζεται να γνωρίζουμε γιατί παραλείπουμε το σημείο.
Στον κατάλογο εργασίας είναι χρήσιμο να διαχωρίζεται η εφαρμογή της απαίτησης από την κατάσταση υλοποίησής της. Για μια εφαρμοστέα απαίτηση μπορεί να λείπει ακόμη λύση, υπολογισμός ή αποτέλεσμα δοκιμής. Το «προς καθορισμό» είναι έντιμη περιγραφή της προόδου. Το «δεν εφαρμόζεται» είναι προσπάθεια να λυθεί η έλλειψη δεδομένων αλλάζοντας την ερώτηση.
Δεν μπορούν όλες οι υποχρεώσεις να αποκλειστούν επειδή απουσιάζει ένας συγκεκριμένος κίνδυνος. Για πλήρες μηχάνημα, οι γενικές αρχές επιβάλλουν σε κάθε περίπτωση τις αρχές ενσωμάτωσης της ασφάλειας, τη σήμανση και τις οδηγίες χρήσης. Η μη εφαρμογή πρέπει να διακρίνεται από την αποτελεσματική συμμόρφωση. Διαφορετικά, ο κατάλογος επιβραβεύει τον σχεδιαστή για τα μέτρα προστασίας εξαφανίζοντας τον λόγο για τον οποίο χρειάστηκαν.
4. «Τοποθετήθηκε διακόπτης». Ωραία. Και η υπόλοιπη απαίτηση;
Στο σημείο 1.4.2.2, για τους κινητούς προφυλακτήρες με αλληλομανδάλωση, γράφτηκε: «Συμμορφώνεται. Τοποθετήθηκε διακόπτης ασφαλείας». Ολόκληρο το σημείο έκλεισε με μία συσκευή. Οι υπόλοιπες παράγραφοι προφανώς έπρεπε να συμμορφωθούν μόνες τους.
Ένας αριθμός στον κατάλογο δεν σημαίνει μία υποχρέωση. Το σημείο περιλαμβάνει απαιτήσεις για την κατασκευή του προφυλακτήρα, την παρεμπόδιση εκκίνησης, την εντολή διακοπής, την υπό όρους χρήση μανδάλωσης και τη συμπεριφορά σε περίπτωση απουσίας ή αστοχίας εξαρτήματος. Ο κωδικός καταλόγου ενός διακόπτη δεν απαντά σε όλα αυτά.
Η δοκιμή πέτυχε. Απλώς ελέγξαμε πολύ λίγα
Ας υποθέσουμε ότι το άνοιγμα της θύρας εκδίδει εντολή διακοπής. Αυτό ελέγχθηκε κατά τη θέση σε λειτουργία και καταγράφηκε θετικό αποτέλεσμα. Η θύρα, όμως, ανοίγει αμέσως, ενώ ο μηχανισμός σταματά μετά από χρόνο ελεύθερης κίνησης. Ο χειριστής μπορεί να φτάσει στα κινούμενα μέρη πριν ακινητοποιηθούν.
Ο διακόπτης λειτουργεί. Η εντολή φτάνει. Η ένδειξη «συμμορφώνεται» πρόλαβε το μηχάνημα, το οποίο ακόμη σταματά.
Σε αυτή τη διάταξη απαιτείται και μανδάλωση: ο προφυλακτήρας πρέπει να παραμένει κλειστός μέχρι να πάψει ο κίνδυνος τραυματισμού, όχι απλώς να ενημερώνει το σύστημα χειρισμού ότι άνοιξε. Δεν είναι μικρή έλλειψη στην περιγραφή. Είναι αναπάντητη υποχρέωση μέσα σε σημείο που χαρακτηρίστηκε ήδη εκπληρωμένο.
Πώς αναλύουμε μια απαίτηση ώστε να ξέρουμε τι ελέγχουμε;
Ακολουθεί ενδεικτική ανάλυση του σημείου 1.4.2.2. Οι λύσεις και τα έγγραφα δείχνουν τον τρόπο εργασίας. Δεν αποτελούν έτοιμο σχεδιασμό ούτε πλήρες σχέδιο δοκιμών.
| Τι πρέπει να αποδειχθεί; | Λύση στο εξεταζόμενο παράδειγμα | Πού βρίσκεται η επιβεβαίωση; |
|---|---|---|
| Ο προφυλακτήρας, στο μέτρο του δυνατού, παραμένει προσαρτημένος όταν ανοίγει και η ρύθμισή του απαιτεί σκόπιμη ενέργεια. | Αρθρωτή θύρα με καθορισμένο τρόπο στερέωσης και ρύθμισης. | Κατασκευαστικό σχέδιο και έλεγχος κατασκευής και ρύθμισης. |
| Με ανοικτό προφυλακτήρα δεν είναι δυνατή η εκκίνηση επικίνδυνων λειτουργιών. | Παρεμπόδιση εκκίνησης των κινήσεων που είναι προσβάσιμες από τη συγκεκριμένη θύρα. | Περιγραφή λειτουργίας, σχέδιο κυκλώματος και δοκιμές εκκίνησης με ανοικτή θύρα. |
| Το άνοιγμα του προφυλακτήρα προκαλεί εντολή διακοπής. | Το σήμα της διάταξης αλληλομανδάλωσης ενεργοποιεί καθορισμένη αντίδραση. | Σχέδιο, περιγραφή λειτουργίας και αποτελέσματα ελέγχου της αντίδρασης. |
| Αν η πρόσβαση είναι δυνατή πριν πάψει ο κίνδυνος, ο προφυλακτήρας παραμένει κλειστός και μανδαλωμένος. Οι επικίνδυνες λειτουργίες επιτρέπονται μόνο αφού κλείσει και μανδαλωθεί. | Στο παράδειγμά μας λείπουν η μανδάλωση και ο έλεγχος της αποδέσμευσής της. | Αξιολόγηση της δυνατότητας πρόσβασης, μετρήσεις χρόνου διακοπής και έλεγχος της μανδάλωσης και των όρων αποδέσμευσης. Προς συμπλήρωση. |
| Η απουσία ή αστοχία εξαρτήματος εμποδίζει την εκκίνηση ή προκαλεί διακοπή των επικίνδυνων λειτουργιών. | Λύση που λαμβάνει υπόψη τις εξεταζόμενες αστοχίες και τις απαιτούμενες αντιδράσεις. | Ανάλυση αστοχιών και αντίστοιχα αποτελέσματα επαλήθευσης. |
Μόνο μετά από αυτή την ανάλυση φαίνεται τι είναι πραγματικά έτοιμο. Η επιτυχής δοκιμή του διακόπτη δεν καλύπτει τη μανδάλωση που λείπει. Ένα σωστό σχέδιο δεν αποδεικνύει ότι ο προφυλακτήρας τοποθετήθηκε όπως σχεδιάστηκε.
Δεν είναι υποχρεωτικό να υπάρχει ξεχωριστή γραμμή για κάθε πρόταση της νομικής διάταξης. Είναι όμως υποχρεωτικό να απαντάμε στο περιεχόμενό της και όχι μόνο στον τίτλο της.
Η παραπομπή πρέπει να οδηγεί στην απάντηση
Η ένδειξη «βλέπε ηλεκτρολογική τεκμηρίωση» βοηθά ελάχιστα όταν ο φάκελος έχει τριακόσιες σελίδες. Στην πράξη πρέπει να αναφέρονται συγκεκριμένο σχέδιο ή διάγραμμα, η αναθεώρησή του, το σχετικό τμήμα της περιγραφής λειτουργίας και η θέση του αποτελέσματος στο πρωτόκολλο.
Δεν χρειάζεται να αντιγράφουμε τα έγγραφα στον κατάλογο. Χρειάζεται να μπορούν να εντοπιστούν. Το ίδιο πρωτόκολλο μπορεί να επιβεβαιώνει πολλές υποχρεώσεις. Το αποτέλεσμα της δοκιμής ανοίγματος μιας θύρας, όμως, δεν επιβεβαιώνει αυτομάτως την ασφαλή απομόνωση όλων των πηγών ενέργειας.
Για το σημείο 1.6.3 θα απαιτηθεί παραπομπή στις κατάλληλες διατάξεις απομόνωσης, στις συνθήκες ασφάλισής τους και στη διαχείριση της υπολειπόμενης ενέργειας. Ένα έγγραφο μπορεί να εξυπηρετεί πολλές απαιτήσεις. Ένα αποτέλεσμα δεν γίνεται απάντηση για τα πάντα.
Το «ελέγχθηκε ο διακόπτης» μπορεί να είναι αληθινό αποτέλεσμα δοκιμής. Το «ικανοποιήθηκε ολόκληρο το σημείο» απαιτεί κάτι περισσότερο από την καλή διάθεση που ακολουθεί μια επιτυχημένη εκκίνηση.
5. Καταγράφηκε ο αριθμός του προτύπου. Τι εφαρμόστηκε από αυτό;
Μετά το «τοποθετήθηκε διακόπτης» έρχεται ο δεύτερος γρήγορος τρόπος για να κλείσει μια απαίτηση: «συμμορφώνεται σύμφωνα με το πρότυπο». Δίπλα υπάρχει ένας αριθμός, ίσως και έτος έκδοσης. Φαίνεται πιο στιβαρό από ένα σκέτο «συμμορφώνεται», ιδίως όταν η λίστα είναι μεγάλη και γεμάτη συντομογραφίες.
Η αναφορά ενός προτύπου και η εφαρμογή του είναι δύο διαφορετικές ενέργειες. Η πρώτη απαιτεί να γνωρίζουμε τον αριθμό. Η δεύτερη απαιτεί να γνωρίζουμε το περιεχόμενο και να ελέγξουμε τη δική μας λύση.
Το τεκμήριο συμμόρφωσης έχει συγκεκριμένο πεδίο
Τα εναρμονισμένα πρότυπα έχουν νομική σημασία. Η συμμόρφωση με σχετικό πρότυπο ή μέρος του, του οποίου τα στοιχεία αναφοράς έχουν δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, παρέχει τεκμήριο συμμόρφωσης με τις ουσιώδεις απαιτήσεις που αυτό καλύπτει. Όχι με όλες τις απαιτήσεις του καταλόγου.
Πρέπει επομένως να εξακριβωθεί αν το πρότυπο καλύπτει το εξεταζόμενο ζήτημα, ποιες προϋποθέσεις θέτει και αν το συγκεκριμένο μηχάνημα τις πληροί. Κατά τη μετάβαση από την Οδηγία στον Κανονισμό πρέπει επίσης να ελέγχεται για ποια νομική πράξη έχει δημοσιευθεί η αναφορά της συγκεκριμένης έκδοσης.
Η ένδειξη «EN» από μόνη της δεν λύνει το ζήτημα. Ένα πρότυπο μπορεί να είναι τεχνικά χρήσιμο χωρίς να παρέχει τεκμήριο συμμόρφωσης με την πράξη που αναφέρεται στην τεκμηρίωση. Διαφορετικά, θεωρούμε ότι επειδή ένας αριθμός ταίριαζε στην προηγούμενη δήλωση, θα προσαρμοστεί μόνος του και στη νέα.
Εφαρμόστηκε μέρος του προτύπου; Πρέπει να αναφερθεί ποιο
Ο Κανονισμός το δηλώνει ρητά: όταν εναρμονισμένα πρότυπα ή κοινές προδιαγραφές εφαρμόζονται εν μέρει, η τεχνική τεκμηρίωση πρέπει να προσδιορίζει τα μέρη που εφαρμόστηκαν. Αν δεν εφαρμόστηκαν ή εφαρμόστηκαν μόνο εν μέρει, πρέπει να περιγράφονται οι άλλες τεχνικές προδιαγραφές που χρησιμοποιήθηκαν για την εκπλήρωση των σχετικών απαιτήσεων.
Η μερική εφαρμογή ενός προτύπου δεν επιτρέπει μερική συμμόρφωση με τη νομοθεσία.
Ας υποθέσουμε ότι για τον σχεδιασμό του προφυλακτήρα χρησιμοποιήθηκαν ορισμένες διατάξεις ενός προτύπου. Για τα υπόλοιπα ζητήματα υιοθετήθηκε ιδία τεχνική λύση, της οποίας η αποτελεσματικότητα αποδείχθηκε με υπολογισμούς και δοκιμές. Δεν χρειάζεται να προσποιηθούμε ότι ολόκληρος ο προφυλακτήρας σχεδιάστηκε σύμφωνα με όλες τις σχετικές διατάξεις του προτύπου. Πρέπει να δείξουμε πού εφαρμόστηκε το πρότυπο, πού εφαρμόστηκε άλλη λύση και με ποια τεχνική βάση κρίθηκε επαρκής.
Το πρόβλημα αρχίζει όταν «μερική εφαρμογή» σημαίνει στην πράξη «διαβάσαμε μέχρι το σημείο όπου το σχέδιό μας έπαψε να συμφωνεί». Η ιδία λύση χρειάζεται τεχνική αιτιολόγηση. Η ημερομηνία αποστολής δεν είναι τέτοια αιτιολόγηση.
Το πρότυπο δίνει το κριτήριο. Το αποτέλεσμα αφορά το δικό μας μηχάνημα
Στον κατάλογο αξίζει να διαχωρίζονται τρία στοιχεία:
- Ουσιώδης απαίτηση: τι πρέπει να εξασφαλίσει ο κατασκευαστής.
- Πρότυπο ή άλλη τεχνική προδιαγραφή: με ποιους κανόνες σχεδιάστηκε και αξιολογήθηκε η λύση.
- Αποδεικτικό στοιχείο: τι επιβεβαιώνει ότι η συγκεκριμένη κατασκευή ικανοποιεί τα επιλεγμένα κριτήρια.
Αυτός είναι τρόπος οργάνωσης πληροφοριών, όχι νέο υποχρεωτικό έντυπο. Αν ένα πρότυπο καθορίζει τους όρους κατασκευής ενός προστατευτικού μέτρου, ο αριθμός του δεν αποδεικνύει ότι οι όροι τηρήθηκαν. Η επιβεβαίωση μπορεί να προκύπτει από σχέδια, υπολογισμούς, μετρήσεις ή δοκιμές.
Δεν χρειάζεται, μετά την εφαρμογή ενός προτύπου, να αποδεικνύουμε από την αρχή την ορθότητα κάθε διάταξής του. Πρέπει να αποδεικνύουμε ότι το εφαρμόσαμε σωστά στο συγκεκριμένο μηχάνημα.
Το τεκμήριο συμμόρφωσης δεν είναι τεκμήριο ότι κάποιος εφάρμοσε πράγματι το πρότυπο.
6. Ο ίδιος αριθμός σημείου δεν σημαίνει την ίδια απαίτηση
Ένα νέο σημείο εντοπίζεται εύκολα. Δυσκολότερα εντοπίζονται νέες υποχρεώσεις κάτω από έναν αριθμό που γνωρίζουμε χρόνια. «1.6.2 — πρόσβαση στις θέσεις χειρισμού και στα σημεία συντήρησης. Αυτό το έχουμε». Ο αριθμός μοιάζει γνώριμος, ο σχεδιαστής αναγνωρίζει τον τίτλο και το παλιό «συμμορφώνεται» περνά στη νέα τεκμηρίωση χωρίς ερωτήσεις.
Μόνο που οι ερωτήσεις έχουν αλλάξει.
Ο εργαζόμενος μπήκε στον αναμικτήρα. Αν δεν μπορεί να βγει μόνος του;
Η Οδηγία απαιτούσε ασφαλή πρόσβαση στις περιοχές όπου χρειάζεται επέμβαση κατά τον χειρισμό, τη ρύθμιση και τη συντήρηση. Ο Κανονισμός αναφέρει επίσης τον καθαρισμό και προσθέτει συγκεκριμένη υποχρέωση: όταν άνθρωποι εισέρχονται στο μηχάνημα για αυτές τις εργασίες, τα σημεία πρόσβασης πρέπει να έχουν κατάλληλες διαστάσεις και να επιτρέπουν τη χρήση εξοπλισμού διάσωσης.
Ας υποθέσουμε ότι ένας εργαζόμενος μπαίνει σε αναμικτήρα για να αφαιρέσει υπολείμματα προϊόντος. Η ανθρωποθυρίδα τού επιτρέπει να περάσει πλαγίως, στρέφοντας τον κορμό και ανασηκώνοντας το πόδι. Κατά την παραλαβή ελέγχθηκε η πρόσβαση. «Ο άνθρωπος χωράει».
Ναι. Ένας άνθρωπος σε εγρήγορση, σωματικά ικανός και πρόθυμος να βοηθήσει ενεργά τον εαυτό του. Τι γίνεται αν χάσει τις αισθήσεις του; Μπορεί να απομακρυνθεί από το ίδιο άνοιγμα με τον προβλεπόμενο εξοπλισμό; Εμποδίζουν οι σωληνώσεις ή ένα τμήμα της μετάδοσης κίνησης πάνω από την ανθρωποθυρίδα;
Η δοκιμή εισόδου πέτυχε. Η δοκιμή διάσωσης δεν σχεδιάστηκε ποτέ.
Η Οδηγία δεν επέτρεπε την αδιαφορία για την ασφάλεια ανθρώπου μέσα στο μηχάνημα. Υπήρχαν ήδη απαιτήσεις για αποτροπή παγίδευσης και δυνατότητα κλήσης βοήθειας. Ο Κανονισμός προσθέτει, όμως, σαφές κριτήριο για την ίδια την πρόσβαση διάσωσης.
Στο παράδειγμα δεν αρκεί μια φωτογραφία της ανοικτής ανθρωποθυρίδας. Χρειάζονται οι διαστάσεις και το περιβάλλον της, ο προβλεπόμενος τρόπος διάσωσης και επιβεβαίωση ότι μπορεί να χρησιμοποιηθεί ο κατάλληλος εξοπλισμός. Αυτό αποτελεί τρόπο απόδειξης της συμμόρφωσης, όχι απαίτηση του Κανονισμού για μία μοναδική, συγκεκριμένη μέθοδο δοκιμής.
Το πλήκτρο κλήσης βοήθειας λύνει το πρόβλημα της ειδοποίησης. Δεν μεγαλώνει την ανθρωποθυρίδα.
«Δεν έχουμε διαδίκτυο». Ο τεχνικός μόλις συνέδεσε τον φορητό υπολογιστή
Το δεύτερο παράδειγμα αφορά το νέο σημείο 1.1.9, «Προστασία έναντι αλλοίωσης». Στον κατάλογο της γραμμής προστέθηκε με απάντηση: «Δεν εφαρμόζεται — το μηχάνημα δεν συνδέεται στο διαδίκτυο».
Ωστόσο, μέσω τοπικής θύρας συντήρησης μπορεί να τροποποιηθεί διαμόρφωση που επηρεάζει την ασφάλεια. Για παράδειγμα, η επιτρεπόμενη ταχύτητα στη λειτουργία ρύθμισης ή οι παράμετροι αποδέσμευσης της μανδάλωσης. Το μηχάνημα είναι εκτός διαδικτύου. Η δυνατότητα επέμβασης λειτουργεί άψογα.
Το σημείο 1.1.9 δεν περιορίζεται στο διαδίκτυο. Καλύπτει, μεταξύ άλλων, την ασφάλεια σύνδεσης με άλλη διάταξη, τον προσδιορισμό και την προστασία του λογισμικού και των δεδομένων που είναι κρίσιμα για τη συμμόρφωση, την αναγνώριση του εγκατεστημένου λογισμικού που απαιτείται για ασφαλή λειτουργία και την καταγραφή επεμβάσεων. Ακόμη και εξουσιοδοτημένων επεμβάσεων, όχι μόνο κακόβουλων.
Δεν χρειάζεται επίθεση από την άλλη άκρη του κόσμου. Στο παράδειγμά μας αρκούν ένας τεχνικός με το σωστό καλώδιο και ένα λανθασμένο αρχείο διαμόρφωσης.
Η Οδηγία απαιτούσε ήδη οι αστοχίες υλισμικού και λογισμικού του συστήματος χειρισμού να μην οδηγούν σε επικίνδυνες καταστάσεις. Ο Κανονισμός δεν ανακάλυψε ότι το λογισμικό επηρεάζει την ασφάλεια. Προσδιορίζει σαφέστερα πρόσθετες υποχρεώσεις για την προστασία, την αναγνώριση και τις επεμβάσεις.
Ο πρακτικός έλεγχος μπορεί να καλύπτει την πρόσβαση από τη θύρα συντήρησης, την προστασία κρίσιμων ρυθμίσεων, τη δυνατότητα αναγνώρισης του λογισμικού και τη λειτουργία καταγραφής των επεμβάσεων. Η φράση «πρόσβαση μόνο για τεχνικούς» περιγράφει τον χρήστη. Δεν αποδεικνύει ότι ο χρήστης δεν θα κάνει ποτέ λάθος.
Ενημερώνουμε τις απαντήσεις, όχι μόνο τη λίστα ερωτήσεων
Τα δύο παραδείγματα δείχνουν διαφορετικές παγίδες. Στο πρώτο άλλαξε το περιεχόμενο ενός γνωστού σημείου. Στο δεύτερο εμφανίστηκε νέο σημείο, το οποίο απορρίφθηκε βιαστικά με βάση μία μόνο πρόταση.
Κατά τη μετάβαση από την Οδηγία στον Κανονισμό δεν αρκεί να εντοπίσουμε νέους αριθμούς. Πρέπει να ξαναδιαβάσουμε και τις απαιτήσεις δίπλα στις οποίες υπάρχει εδώ και χρόνια το «συμμορφώνεται» και να ελέγξουμε αν η παλιά αιτιολόγηση απαντά στο σημερινό περιεχόμενο.
Το παλιό «συμμορφώνεται» δεν είναι κεκτημένο δικαίωμα. Πρέπει ακόμη να ταιριάζει στη νέα ερώτηση.
7. Ημιτελές μηχάνημα: και το «θα το κάνει ο ολοκληρωτής» χρειάζεται ακρίβεια
Στην τεκμηρίωση μιας παραδιδόμενης μονάδας υπάρχει η φράση: «Τα μέτρα προστασίας αποτελούν ευθύνη του ολοκληρωτή». Σύντομη. Ευρύχωρη. Με λίγη καλή θέληση μπορεί να αντικαταστήσει πολλές σελίδες ανάλυσης.
Ο ολοκληρωτής, όμως, εξακολουθεί να μη γνωρίζει τι παρέλαβε: λύση προετοιμασμένη για ασφαλή ενσωμάτωση ή κατάλογο προβλημάτων που ο προμηθευτής προτίμησε να μη λύσει πριν εκδώσει το τιμολόγιο.
Το ημιτελές μηχάνημα υπόκειται σε ειδικούς κανόνες τεκμηρίωσης. Δεν είναι προϊόν στο οποίο όλες οι ουσιώδεις απαιτήσεις μπορούν να μεταβιβαστούν συλλογικά στον επόμενο κατασκευαστή.
Στον κατάλογο αλλάζει κάτι περισσότερο από τον αριθμό του παραρτήματος
Η Οδηγία απαιτούσε η τεκμηρίωση της εκτίμησης κινδύνου του μηχανήματος για ημιτελές μηχάνημα να περιλαμβάνει κατάλογο των απαιτήσεων που εφαρμόστηκαν και ικανοποιήθηκαν. Ο Κανονισμός αναφέρεται εδώ στον κατάλογο των απαιτήσεων που εφαρμόζονται στο ημιτελές μηχάνημα. Η διάκριση έχει σημασία.
Αφετηρία είναι ο προσδιορισμός των υποχρεώσεων που αφορούν το παραδιδόμενο προϊόν, όχι μόνο όσων ο κατασκευαστής σκοπεύει να δηλώσει ως εκπληρωμένες. Ταυτόχρονα, ο Κανονισμός εξαιρεί τις απαιτήσεις που μπορούν να εκπληρωθούν μόνο κατά την ενσωμάτωση του ημιτελούς μηχανήματος. Οι αρχές ενσωμάτωσης της ασφάλειας εξακολουθούν να εφαρμόζονται σε κάθε περίπτωση.
Η λέξη «μόνο» είναι κρίσιμη. Μιλάμε για απαιτήσεις που εξαρτώνται πράγματι από την ενσωμάτωση, όχι για εργασίες που δεν ολοκληρώθηκαν πριν από την αποστολή.
Το «μπορεί να εκπληρωθεί μόνο μετά την ενσωμάτωση» και το «δεν προλάβαμε πριν από την παραλαβή» δεν είναι δύο διατυπώσεις της ίδιας εξαίρεσης.
Άλλο ο προφυλακτήρας στη σύνδεση, άλλο η ασφαλής παράδοση του συγκροτήματος
Ας υποθέσουμε ότι στη γραμμή συσκευασίας παραδίδεται συγκρότημα μετάδοσης κίνησης, ορθώς ταξινομημένο ως ημιτελές μηχάνημα. Η τελική προστασία του σημείου σύνδεσης με τον κινούμενο μηχανισμό εξαρτάται από την τελική κατασκευή και θα υλοποιηθεί κατά την ολοκλήρωση. Αυτός ο καταμερισμός εργασιών μπορεί να είναι τεχνικά δικαιολογημένος.
Δεν εξηγεί όμως πώς θα μεταφερθεί με ασφάλεια το συγκρότημα, ποιες συνθήκες στερέωσης έχουν ληφθεί υπόψη και ποια φορτία επιτρέπονται. Οι πληροφορίες αυτές δεν θα εμφανιστούν αυτόματα όταν η μονάδα βιδωθεί στο πλαίσιο.
Οι οδηγίες συναρμολόγησης πρέπει να επιτρέπουν στον ολοκληρωτή να προσδιορίσει τι οφείλει να εξασφαλίσει κατά την ενσωμάτωση και υπό ποιες παραδοχές η λύση του προμηθευτή θα λειτουργήσει με ασφάλεια. Στο παράδειγμα απαιτούνται συγκεκριμένες πληροφορίες για το σημείο που πρέπει να προστατευθεί, τους όρους σύνδεσης, τη στερέωση και τους περιορισμούς του συγκροτήματος.
Δεν είναι ανάγκη να επιβληθεί κάθε κατασκευαστική λεπτομέρεια στον ολοκληρωτή. Πρέπει όμως να παραδοθούν τα δεδομένα και οι όροι που χρειάζονται για σωστή ενσωμάτωση. Η φράση «να χρησιμοποιηθούν κατάλληλα μέτρα προστασίας» ακούγεται λογική. Εξακολουθεί να αφήνει τον παραλήπτη να μαντεύει τι θεωρούσε κατάλληλο ο συντάκτης.
Τρία έγγραφα, τρεις διαφορετικές λειτουργίες
Δεν πρέπει να συγχέονται ο κατάλογος της τεχνικής τεκμηρίωσης, η δήλωση ενσωμάτωσης και οι οδηγίες συναρμολόγησης.
- Η τεχνική τεκμηρίωση του κατασκευαστή καλύπτει τις εφαρμοστέες απαιτήσεις και τα στοιχεία που αποδεικνύουν τη συμμόρφωση στο αντίστοιχο πεδίο.
- Η δήλωση ενσωμάτωσης ΕΕ αναφέρει τις απαιτήσεις που εφαρμόστηκαν και ικανοποιήθηκαν. Δεν αντικαθιστά την ανάλυση στην οποία βασίζεται η δήλωση.
- Οι οδηγίες συναρμολόγησης καθορίζουν τους όρους ασφαλούς ενσωμάτωσης. Κατά περίπτωση περιλαμβάνουν πληροφορίες για τις εφαρμοστέες ουσιώδεις απαιτήσεις, τη στερέωση, την ευστάθεια και τις ασφαλείς επεμβάσεις.
Στην πράξη, τα τρία έγγραφα πρέπει να συμφωνούν. Αν ο κατάλογος εξαρτά τη συμμόρφωση από συγκεκριμένους όρους εγκατάστασης, αυτοί δεν μπορούν να εξαφανιστούν από τις πληροφορίες προς τον ολοκληρωτή. Αν η δήλωση επιβεβαιώνει μια απαίτηση, η τεκμηρίωση πρέπει να παρέχει τη βάση αυτής της επιβεβαίωσης.
Ο καταμερισμός εργασιών επιτρέπεται. Η μαντεψιά για τον καταμερισμό εργασιών δεν αποτελεί καλή μέθοδο ασφάλειας. Το μηχάνημα μπορεί να είναι ημιτελές. Η πληροφορία για όσα απομένουν να γίνουν δεν πρέπει να είναι.
8. Το μηχάνημα άλλαξε. Τα αποδεικτικά στοιχεία έμειναν στην προηγούμενη έκδοση
Ο πελάτης παρήγγειλε νέα παραλλαγή της γραμμής συσκευασίας. Η ανυψωτική διάταξη θα χειρίζεται βαρύτερες παλέτες: αντί για 750 kg, τώρα 1.200 kg. Άλλαξαν ο κινητήρας και οι παράμετροι λειτουργίας. Ο κατάλογος αντιγράφηκε από το προηγούμενο έργο. Το ίδιο και οι παραπομπές στους υπολογισμούς και στα πρωτόκολλα.
Το μηχάνημα απέκτησε ισχυρότερο κινητήρα. Η τεκμηρίωση απέκτησε νέα ημερομηνία.
Το πρόβλημα δεν είναι η επαναχρησιμοποίηση παλαιότερων υλικών. Είναι η επαναχρησιμοποίησή τους χωρίς έλεγχο αν εξακολουθούν να αντιστοιχούν σε αυτό που κατασκευάζεται.
Η μεγαλύτερη ανυψωτική ικανότητα μπορεί να αλλάξει περισσότερα από το αποτέλεσμα των υπολογισμών
Στο παράδειγμα, η ανυψωτική διάταξη έχει μηχανική κίνηση. Μετά την αύξηση της ικανότητας πρέπει να ελεγχθούν ξανά η αντοχή, η συμπεριφορά του φορτίου σε απώλεια τροφοδοσίας και η επίδραση των νέων παραμέτρων στη διακοπή της κίνησης.
Δεν είναι μόνο αυτά. Η αλλαγή μπορεί να ενεργοποιήσει απαίτηση που προηγουμένως δεν εφαρμοζόταν. Το σημείο 4.2.2 για τον έλεγχο φόρτισης καλύπτει μηχανήματα ανύψωσης με κίνηση διαφορετική από τη χειροκίνητη, όταν το μέγιστο φορτίο χρήσης είναι τουλάχιστον 1.000 kg ή η ροπή ανατροπής τουλάχιστον 40.000 Nm. Απαιτεί διατάξεις προειδοποίησης και αποτροπής επικίνδυνων κινήσεων σε ορισμένες περιπτώσεις υπερφόρτωσης.
Αν στην προηγούμενη έκδοση η ένδειξη «δεν εφαρμόζεται» ήταν σωστή, δεν μπορεί να μεταφερθεί αυτομάτως στην έκδοση των 1.200 kg. Το απόθεμα ισχύος του κινητήρα δεν αποτελεί απόθεμα συμμόρφωσης.
Μετά από αλλαγή ελέγχουμε τόσο το πεδίο των υποχρεώσεων όσο και τον τρόπο εκπλήρωσής τους. Όχι μόνο αν το μηχάνημα εξακολουθεί να εκτελεί τον κύκλο του.
Το παλιό πρωτόκολλο δεν γίνεται ψευδές. Μπορεί απλώς να μην επαρκεί
Ας υποθέσουμε ότι η προηγούμενη δοκιμή διακοπής πραγματοποιήθηκε με συγκεκριμένη μάζα, ταχύτητα και διαμόρφωση κίνησης. Το αποτέλεσμα ήταν σωστό και καταγράφηκε αξιόπιστα. Δεν υπάρχει λόγος να διαγραφεί. Υπάρχει όμως λόγος να ελεγχθεί αν καλύπτει τη νέα παραλλαγή.
Ίσως οι παλιοί υπολογισμοί κάλυπταν ευρύτερο εύρος φορτίων. Ίσως μέρος της κατασκευής δεν άλλαξε και τα προηγούμενα αποδεικτικά στοιχεία επαρκούν. Ίσως απαιτούνται νέοι υπολογισμοί, μετρήσεις ή δοκιμές. Η απάντηση πρέπει να προκύπτει από αξιολόγηση της επίδρασης της αλλαγής, όχι από την ομοιότητα των ονομάτων αρχείων.
Ένα πρωτόκολλο μπορεί να είναι απολύτως σωστό. Απλώς όχι για το μηχάνημα που αποστέλλεται σήμερα.
Ο Κανονισμός απαιτεί διαδικασίες διατήρησης της συμμόρφωσης στη σειρά παραγωγής. Πρέπει να λαμβάνονται δεόντως υπόψη οι αλλαγές στη διαδικασία παραγωγής, στον σχεδιασμό και στα χαρακτηριστικά του προϊόντος, καθώς και οι αλλαγές στα πρότυπα και στις προδιαγραφές στις οποίες βασίζεται η δηλωμένη συμμόρφωση.
Η τεκμηρίωση δεν επανεξετάζεται μόνο όταν εμφανίζεται νέα νομοθεσία. Και το τμήμα σχεδιασμού μπορεί να δώσει άφθονους λόγους για ενημέρωση.
Ελέγχουμε τον κατάλογο και προς τις δύο κατευθύνσεις
Στην πράξη χρειάζονται δύο διαδρομές ελέγχου:
- Από την απαίτηση προς το αποδεικτικό στοιχείο: υπάρχει πίσω από κάθε «συμμορφώνεται» λύση και επιβεβαίωση που αφορούν τη σωστή παραλλαγή και τις πραγματικές συνθήκες λειτουργίας;
- Από την αλλαγή προς τις απαιτήσεις: η νέα ικανότητα ανύψωσης, ο διαφορετικός κινητήρας, η αλλαγμένη πρόσβαση ή η νέα μέθοδος καθαρισμού ανατρέπουν προηγούμενα συμπεράσματα, ακόμη και όσα έλεγαν «δεν εφαρμόζεται»;
Στην καταγραφή της επανεξέτασης είναι χρήσιμο να αναφέρονται τι άλλαξε, ποιες απαιτήσεις ελέγχθηκαν ξανά, ποια αποδεικτικά στοιχεία διατηρήθηκαν και γιατί, καθώς και τι μένει να συμπληρωθεί. Είναι πρόταση οργάνωσης της εργασίας, όχι πρόσθετο έντυπο που επιβάλλει η νομοθεσία.
Δεν χρειάζεται να επαναλαμβάνεται μηχανικά ολόκληρη η εκτίμηση. Πρέπει όμως η πληροφορία για την αλλαγή να φτάνει πέρα από τις προμήθειες και το συνεργείο. Αν ο σχεδιαστής αλλάζει τις παραδοχές και ο υπεύθυνος του καταλόγου το μαθαίνει κατά την έκδοση της δήλωσης, η διαδικασία ενημέρωσης έχει ήδη χάσει από τη ροή πληροφοριών.
Η ημερομηνία έγκρισης δείχνει πότε υπογράφηκε το έγγραφο. Δεν δείχνει αν περιγράφει το σημερινό μηχάνημα.
9. «Συμμορφώνεται». Ωραία. Δείξε πού.
Η Οδηγία απαιτούσε ήδη κατάλογο εφαρμοστέων απαιτήσεων και τεκμηρίωση που επιτρέπει τον έλεγχο της συμμόρφωσης. Ο Κανονισμός συνδέει ρητά την περιγραφή των μέτρων προστασίας με την εκπλήρωση κάθε εφαρμοστέας απαίτησης.
Η μετάβαση στη νέα νομοθεσία δεν πρέπει επομένως να τελειώνει στο αν άλλαξε ο αριθμός της πράξης. Πρέπει να ελεγχθεί αν οι παλιές απαντήσεις εξακολουθούν να ταιριάζουν στο περιεχόμενο των απαιτήσεων, στην πραγματική κατασκευή και στις συνθήκες χρήσης.
Αν η τεκμηρίωση έδειχνε ήδη αυτές τις συνδέσεις, δεν χρειάζεται να προσποιηθούμε ότι όλα ξεκινούν από την αρχή. Χρειάζεται έντιμη ενημέρωση. Αν ολόκληρα κεφάλαια έκλειναν με μία φράση «συμμορφώνεται σύμφωνα με τα πρότυπα», το πρόβλημα δεν δημιουργήθηκε από τον Κανονισμό. Απλώς απέκτησε νέο αριθμό νομικής βάσης.
Ο κατάλογος πρέπει να δείχνει αποφάσεις, όχι να καθησυχάζει τον συντάκτη
Το «εφαρμόζεται» πρέπει να προκύπτει από την ανάλυση του μηχανήματος και του περιεχομένου της υποχρέωσης. Το «δεν εφαρμόζεται» από αιτιολογημένη απουσία εφαρμογής, όχι από έλλειψη δεδομένων. Το «συμμορφώνεται» από τεχνική λύση και έλεγχο, όχι από την ανάγκη να μη μείνει κενό το πεδίο πριν από την αποστολή.
Δεν χρειάζεται ξεχωριστός φάκελος για κάθε σημείο. Χρειάζεται η τεκμηρίωση να επιτρέπει να καταλάβουμε τι έγινε για τη συγκεκριμένη απαίτηση.
Στο τέλος, κάντε μια απλή δοκιμή. Επιλέξτε ένα σημείο που χαρακτηρίζεται ως εκπληρωμένο και ζητήστε από άνθρωπο που δεν συνέταξε τον κατάλογο να εντοπίσει τη λύση και την επιβεβαίωση της αποτελεσματικότητάς της. Χωρίς τηλεφώνημα στον σχεδιαστή. Χωρίς εικασίες για το ποια έκδοση αφορά το πρωτόκολλο. Χωρίς την εξήγηση ότι «όλοι ξέρουν πώς λειτουργεί».
Αν η απάντηση μπορεί να ανασυντεθεί, ο κατάλογος κάνει τη δουλειά του. Αν πρέπει να συμπληρωθεί από μνήμης, το «συμμορφώνεται» παραμένει προς το παρόν άποψη του ανθρώπου που το έγραψε.
Ο Κανονισμός λέει «κάθε». Δεν σημαίνει ότι πρέπει να προσθέσουμε περισσότερο κείμενο σε κάθε γραμμή. Σημαίνει ότι δεν πρέπει να αφήσουμε απαίτηση χωρίς συγκεκριμένη απάντηση. Για κάθε «συμμορφώνεται» αρκεί μία ερώτηση: δείξε πού. Όχι πού σημειώθηκε. Πού αποδείχθηκε.
Πηγές και παραπομπές
Νομική βάση αποτελούν τα κείμενα της Οδηγίας 2006/42/ΕΚ και του Κανονισμού (ΕΕ) 2023/1230 στο EUR-Lex. Οι παραπομπές αφορούν συγκεκριμένες διατάξεις. Τα παραδείγματα της γραμμής συσκευασίας, του αναμικτήρα, του συγκροτήματος κίνησης και της αύξησης της ανυψωτικής ικανότητας είναι υποθετικά. Οι πίνακες, οι καταστάσεις και η σύνδεση απαιτήσεων με αποδεικτικά στοιχεία αποτελούν οργανωτικές προτάσεις και όχι έντυπα που επιβάλλονται από τη νομοθεσία.
- Κατάλογος και τεκμηρίωση βάσει της Οδηγίας. Κανονισμός (ΕΕ) 2023/1230, σε συνδυασμό με την Οδηγία 2006/42/ΕΚ, Παράρτημα VII μέρος A σημείο 1 στοιχείο α: τεκμηρίωση εκτίμησης κινδύνου, κατάλογος εφαρμοστέων απαιτήσεων, μέτρα πρόληψης, πρότυπα και στοιχεία ελέγχου της συμμόρφωσης.
- Σύνδεση μέτρων με κάθε απαίτηση. Κανονισμός (ΕΕ) 2023/1230, Παράρτημα IV μέρος A στοιχείο β σημεία i–ii και στοιχεία γ–δ και ζ: κατάλογος, μέτρα προστασίας, σχέδια, επεξηγήσεις και αποτελέσματα επαλήθευσης.
- Πεδίο του Παραρτήματος III. Κανονισμός (ΕΕ) 2023/1230, Παράρτημα III μέρος B σημεία 1–4 και κεφάλαια 1–6, ιδίως ενότητες 3.1.1 και 4.1.1.
- Κινούμενα μέρη και μη εφαρμογή. Κανονισμός (ΕΕ) 2023/1230, Παράρτημα III μέρος B σημεία 1–2 και ενότητες 1.3.7 και 2.4.1.
- Προφυλακτήρες, μανδάλωση και ενέργεια. Κανονισμός (ΕΕ) 2023/1230, Παράρτημα III ενότητες 1.4.2.2 και 1.6.3 και Παράρτημα IV μέρος A στοιχεία γ–δ και ζ.
- Πρότυπα και τεκμήριο συμμόρφωσης. Οδηγία 2006/42/ΕΚ, άρθρο 7 παράγραφος 2 και Παράρτημα VII μέρος A σημείο 1 στοιχείο α, σε σύγκριση με τον Κανονισμό, άρθρο 20 παράγραφοι 1 και 6 και Παράρτημα IV μέρος A στοιχεία ε–ζ.
- Πρόσβαση στο εσωτερικό και διάσωση. Οδηγία 2006/42/ΕΚ, Παράρτημα I ενότητες 1.5.14 και 1.6.2, και κανονισμός (ΕΕ) 2023/1230, Παράρτημα III ενότητα 1.6.2.
- Συνδέσεις, λογισμικό και επεμβάσεις. Οδηγία 2006/42/ΕΚ, Παράρτημα I ενότητα 1.2.1, και κανονισμός (ΕΕ) 2023/1230, Παράρτημα III ενότητες 1.1.9 και 1.2.1.
- Ημιτελή μηχανήματα. Οδηγία 2006/42/ΕΚ, Παράρτημα VII μέρος B στοιχείο α, και κανονισμός (ΕΕ) 2023/1230, άρθρο 11, Παράρτημα III ενότητες 1.1.1–1.1.2, Παράρτημα IV μέρος B στοιχείο β σημείο i, Παράρτημα V μέρος B σημείο 5 και Παράρτημα XI σημεία 1–2.
- Ικανότητα ανύψωσης και έλεγχος φορτίου. Κανονισμός (ΕΕ) 2023/1230, Παράρτημα III ενότητες 4.1.2.3, 4.1.2.6 και 4.2.2. Το όριο των 1.000 kg υπήρχε ήδη στην ενότητα 4.2.2 του Παραρτήματος I της Οδηγίας 2006/42/ΕΚ.
- Διατήρηση συμμόρφωσης της σειράς παραγωγής. κανονισμός (ΕΕ) 2023/1230, άρθρο 10 παράγραφος 4 και Παράρτημα IV μέρος A στοιχεία ζ–η και ιβ.
- Ημερομηνία γενικής εφαρμογής. Οι σχετικές υποχρεώσεις εφαρμόζονται κατά κανόνα από τις 20 Ιανουαρίου 2027. Βλέπε Κανονισμό (ΕΕ) 2023/1230, άρθρα 51 παράγραφος 2, 52 και 54, σε συνδυασμό με το διορθωμένο κείμενο.
Για τη σύγκριση της παλαιάς και της νέας νομικής βάσης βλ. επίσης την Οδηγία 2006/42/ΕΚ, τον κανονισμό (ΕΕ) 2023/1230, την Οδηγία 2006/42/ΕΚ, τον κανονισμό (ΕΕ) 2023/1230, τον Κανονισμό (ΕΕ) 2023/1230, τις σχετικές διατάξεις της Οδηγίας 2006/42/ΕΚ, τον Κανονισμό (ΕΕ) 2023/1230 και τον Κανονισμό (ΕΕ) 2023/1230 — κείμενο που περιλαμβάνει το διορθωτικό.