Το υπόδειγμα δήλωσης συμμόρφωσης ΕΕ 2027 δεν είναι η παλαιά δήλωση συμμόρφωσης ΕΚ με αλλαγμένο τίτλο και νέο αριθμό νομοθεσίας. Αν κάποιος ανοίξει ένα παλιό αρχείο Word, αντικαταστήσει την οδηγία 2006/42/ΕΚ με τον κανονισμό (ΕΕ) 2023/1230, γράψει νέα ημερομηνία και αφήσει την ίδια λίστα προτύπων, δεν έχει φτιάξει δήλωση. Έχει φτιάξει παγίδα.
Και η παγίδα θα φανεί στην πρώτη σοβαρή ερώτηση: ποιος αναλαμβάνει την ευθύνη, με ποια διαδικασία αξιολόγησης συμμόρφωσης τεκμηριώθηκε η συμμόρφωση και ποια απόδειξη υπάρχει στον τεχνικό φάκελο;
Το πιο συνηθισμένο λάθος μετά το 2027
Η παλαιά δήλωση συμμόρφωσης ΕΚ + νέος αριθμός κανονισμού + ίδια λίστα προτύπων = έγγραφο που φαίνεται σωστό μόνο μέχρι την πρώτη τεχνική ερώτηση.
υπόδειγμα δήλωσης συμμόρφωσης ΕΕ 2027: δεν είναι αλλαγή ετικέτας
Η μεγαλύτερη αλλαγή δεν είναι ότι το έγγραφο λέγεται πλέον δήλωση συμμόρφωσης ΕΕ αντί για παλαιά δήλωση συμμόρφωσης ΕΚ. Η ουσία είναι ότι το έγγραφο πρέπει να δείχνει πως ο κατασκευαστής μπορεί να υπερασπιστεί αυτό που υπογράφει.
Η δήλωση δεν είναι διαφημιστικό φυλλάδιο. Δεν είναι γενική φράση τύπου «το μηχάνημα είναι ασφαλές». Είναι το τελευταίο βήμα μιας αλυσίδας: αναγνώριση μηχανήματος, καθορισμός εφαρμοστέας νομοθεσίας, αξιολόγηση κινδύνου, επιλογή μέτρων προστασίας, εφαρμογή εναρμονισμένων προτύπων ή κοινών προδιαγραφών, επιλογή διαδικασίας αξιολόγησης συμμόρφωσης, σύνταξη τεχνικού φακέλου, οδηγίες χρήσης, σήμανση CE.
Αν αυτή η αλυσίδα υπάρχει, η δήλωση μπορεί να είναι σύντομη και δυνατή. Αν δεν υπάρχει, η δήλωση είναι απλώς ένα PDF με υπογραφή. Και το PDF δεν θα αντέξει σε έλεγχο, σε απαίτηση πελάτη, σε διερεύνηση ατυχήματος ή σε ερώτηση από αρχή εποπτείας της αγοράς.
Ποιος αναλαμβάνει την ευθύνη στη δήλωση συμμόρφωσης ΕΕ;
Το πρώτο κρίσιμο σημείο είναι η ρητή διατύπωση ότι η δήλωση εκδίδεται με αποκλειστική ευθύνη του κατασκευαστή. Αυτό δεν είναι διακοσμητική φράση. Είναι τεχνική και νομική δήλωση βάρους.
Δεν σημαίνει ότι πριν ο κατασκευαστής δεν είχε ευθύνη. Είχε. Αλλά τώρα η δήλωση τον αναγκάζει να σταθεί καθαρά πίσω από το έγγραφο. Όχι πίσω από μια έτοιμη φόρμα. Πίσω από τις πραγματικές τεχνικές αποφάσεις: ποιοι κίνδυνοι εντοπίστηκαν, ποια μέτρα εφαρμόστηκαν, ποια εναρμονισμένα πρότυπα χρησιμοποιήθηκαν, ποια λειτουργία ασφάλειας αξιολογήθηκε, ποια διαδικασία αξιολόγησης συμμόρφωσης επιλέχθηκε.
Αν υπάρχει εξουσιοδοτημένος αντιπρόσωπος, τα στοιχεία του πρέπει να εμφανίζονται σωστά. Όμως αυτό δεν μετατρέπει αυτόματα τον αντιπρόσωπο σε κατασκευαστή. Το ποιος είναι κατασκευαστής πρέπει να είναι καθαρό, ειδικά σε έργα όπου υπάρχει εισαγωγέας, εμπορικό σήμα, ολοκληρωτής, κατασκευαστής πλαισίου, κατασκευαστής ηλεκτρικού πίνακα και τελικός χρήστης που ζητά αλλαγές.
Η υπογραφή του κατασκευαστή σημαίνει:
αξιολόγηση κινδύνου → τεχνικός φάκελος → εναρμονισμένα πρότυπα → διαδικασία αξιολόγησης συμμόρφωσης → δήλωση συμμόρφωσης ΕΕ
Η δήλωση δεν ξεκινά τη σήμανση CE. Την κλείνει.
Εναρμονισμένα πρότυπα: ο αριθμός του προτύπου δεν είναι άλλοθι
Ένα από τα πιο επικίνδυνα λάθη είναι η λίστα προτύπων «για να φαίνεται σοβαρή» η δήλωση. Η δήλωση συμμόρφωσης ΕΕ δεν είναι βιβλιογραφία διπλωματικής εργασίας. Κάθε πρότυπο που γράφεται εκεί πρέπει να έχει λόγο ύπαρξης.
Γράφεις ISO 12100; Τότε δείξε πραγματική αξιολόγηση κινδύνου. Όχι έναν πίνακα με πέντε γενικούς κινδύνους και μια πράσινη ένδειξη «αποδεκτό». Δείξε όρια μηχανήματος, φάσεις ζωής, ρύθμιση, καθαρισμό, απομάκρυνση εμπλοκών, συντήρηση, σέρβις, προβλέψιμα λάθη χειριστή και εύλογα προβλέψιμη κακή χρήση. Δείξε τι μέτρα προστασίας επέλεξες και ποιος υπολειπόμενος κίνδυνος μένει μετά.
Γράφεις ISO 20607; Τότε η οδηγία χρήσης πρέπει να είναι οργανωμένη, κατανοητή και συνδεδεμένη με τους υπολειπόμενους κινδύνους. Το ISO 12100 βοηθά να βγουν οι πληροφορίες για τον χρήστη από την αξιολόγηση κινδύνου. Το ISO 20607 βοηθά να γίνει η οδηγία χρήσης πραγματικό εργαλείο, όχι έγγραφο που κανείς δεν διαβάζει.
Γράφεις ISO 13849-1; Τότε μιλάμε για συγκεκριμένη λειτουργία ασφάλειας. Όχι για «safety κύκλωμα» γενικά. Ποια λειτουργία; Διακοπή μετά το άνοιγμα προστατευτικού; Διακοπή μετά από παραβίαση φωτοφράκτη; STO σε μετατροπέα; χειροκίνητη επαναφορά; λειτουργία ρύθμισης; E-Stop; Για κάθε λειτουργία πρέπει να φαίνεται PLr, επιτευχθέν PL, όρια του SRP/CS, MTTFD ή B10D, DC, CCF, αρχιτεκτονική, χρόνος απόκρισης και επικύρωση.
Το E-Stop είναι κλασικό πεδίο λάθους. Η λειτουργία στάσης έκτακτης ανάγκης οδηγεί σε ISO 13850. Η ηλεκτρική υλοποίηση και η κατηγορία στάσης οδηγούν σε EN 60204-1. Η αξιολόγηση των στοιχείων ελέγχου που σχετίζονται με την ασφάλεια οδηγεί σε ISO 13849-1. Αν γράψεις απλώς «E-Stop σύμφωνα με ISO 13849-1», ακούγεται ωραίο μέχρι να ρωτήσει κάποιος πώς επιλέχθηκε η κατηγορία στάσης.
Γράφεις EN 60204-1; Τότε πρέπει να ξέρεις τι ακριβώς εφαρμόστηκε: αποζεύκτης τροφοδοσίας, προστασία έναντι ηλεκτροπληξίας, κυκλώματα ελέγχου, κατηγορίες στάσης, σημάνσεις, ηλεκτρικά σχέδια, επαλήθευση, όδευση καλωδίων, EMC. Ένας ηλεκτρικός πίνακας που «φαίνεται καθαρός» δεν αποδεικνύει συμμόρφωση.
Γράφεις ISO 14119; Δείξε τη διάταξη αλληλασφάλισης του προστατευτικού. Όχι απλώς έναν τερματικό διακόπτη. Έχει αξιολογηθεί η παράκαμψη; Μπορεί ο ενεργοποιητής να ξεβιδωθεί; Μπορεί να αντικατασταθεί με μαγνήτη, κλειδί, κέρμα, λαμαρίνα ή κατσαβίδι; Έχει ο χειριστής κίνητρο να το κάνει επειδή το προστατευτικό τον εμποδίζει στην παραγωγή;
Γράφεις ISO 14120 και ISO 13857; Δείξε προστατευτικά και αποστάσεις. Από πού υπολογίστηκε η πρόσβαση; Από άνοιγμα; Πάνω από το προστατευτικό; Κάτω από αυτό; Από δάπεδο; Από πλατφόρμα; Από το σημείο όπου πραγματικά στέκεται ο χειριστής; Ένα πλέγμα αλουμινίου δεν είναι ασφαλές επειδή είναι πλέγμα. Είναι ασφαλές όταν εμποδίζει πρόσβαση σε συγκεκριμένη επικίνδυνη ζώνη με τεκμηριωμένες παραδοχές.
Γράφεις ISO 4413 ή ISO 4414; Τότε εξήγησε τι γίνεται με την ενέργεια μετά τη στάση. Η υδραυλική εγκατάσταση δεν γίνεται ασφαλής επειδή έσβησε μια λυχνία. Η πνευματική εγκατάσταση δεν γίνεται ασφαλής επειδή πατήθηκε STOP. Μένει πίεση; Κρατά κύλινδρος φορτίο; Εκφορτίζεται ο υδραυλικός συσσωρευτής; Θα κινηθεί απότομα κύλινδρος όταν ξαναδοθεί αέρας; Ξέρει ο τεχνικός πού εκτονώνεται η ενέργεια;
Κάθε πρότυπο στη δήλωση πρέπει να απαντά: τι εφαρμόστηκε, σε ποιο πεδίο, για ποιον κίνδυνο ή λειτουργία ασφάλειας και πού βρίσκεται η απόδειξη στον τεχνικό φάκελο.
υπόδειγμα δήλωσης συμμόρφωσης ΕΕ 2027 και διαδικασία αξιολόγησης συμμόρφωσης
Η διαδικασία αξιολόγησης συμμόρφωσης δεν είναι πεδίο που συμπληρώνεται από συνήθεια. Είναι η απάντηση στο ερώτημα: με ποια διαδρομή ο κατασκευαστής απέδειξε ότι το μηχάνημα πληροί τις απαιτήσεις;
Για μηχάνημα που δεν εμπίπτει στο παράρτημα I, συνήθως μιλάμε για ενότητα A, δηλαδή εσωτερικό έλεγχο παραγωγής. Προσοχή όμως: ενότητα A δεν σημαίνει «δεν χρειάζεται απόδειξη». Σημαίνει ότι ο κατασκευαστής δεν χρησιμοποιεί κοινοποιημένο οργανισμό στη συγκεκριμένη διαδικασία, αλλά κρατά όλο το βάρος της τεκμηρίωσης. Χρειάζεται αξιολόγηση κινδύνου, τεχνικός φάκελος, σωστά πρότυπα, οδηγίες χρήσης, δήλωση και σήμανση CE.
Εδώ μπερδεύεται συχνά η ευθύνη με την ελευθερία. Το ότι ο κατασκευαστής κάνει τη διαδικασία μόνος του δεν σημαίνει ότι μπορεί να την κάνει πρόχειρα. Αν συγκολλήθηκε πλαίσιο, πρέπει να υπάρχουν κατάλληλα στοιχεία για την ποιότητα εκτέλεσης. Αν χρησιμοποιήθηκε συγκεκριμένο υλικό, πρέπει να υπάρχει ιχνηλασιμότητα. Αν επιλέχθηκαν μετατροπείς συχνότητας και τροφοδοτικά με απαιτήσεις EMC, πρέπει να ελεγχθούν οι όροι εγκατάστασης. Αν εφαρμόστηκαν προστατευτικά με αλληλασφάλιση, πρέπει να υπάρχουν δοκιμές λειτουργίας.
Για μηχανήματα του παραρτήματος I μέρος B, η ενότητα A μπορεί να είναι δυνατή, αλλά όχι αυτόματα. Ο κατασκευαστής πρέπει να εφαρμόζει εναρμονισμένα πρότυπα ή κοινές προδιαγραφές που καλύπτουν όλες τις σχετικές ουσιώδεις απαιτήσεις για την κατηγορία. Αν τα πρότυπα εφαρμόστηκαν μερικώς, πρέπει να είναι σαφές τι μένει εκτός τεκμηρίου συμμόρφωσης.
Για μηχανήματα του παραρτήματος I μέρος A, η ενότητα A δεν είναι στο τραπέζι. Εκεί απαιτείται διαδικασία με κοινοποιημένο οργανισμό: εξέταση τύπου ΕΕ με επόμενη συμμόρφωση προς τον τύπο, πλήρης διασφάλιση ποιότητας ή επαλήθευση ανά μονάδα. Αν σε τέτοιο προϊόν εμφανίζεται δήλωση σαν να ήταν απλή ενότητα A, δεν έχουμε μικρό τυπογραφικό λάθος. Έχουμε ένδειξη ότι επιλέχθηκε λάθος διαδρομή συμμόρφωσης.
Το αντίστροφο λάθος είναι επίσης σοβαρό: να γράφεται κοινοποιημένος οργανισμός «για κύρος», ενώ δεν συμμετείχε στην απαιτούμενη διαδικασία. Η δήλωση συμμόρφωσης ΕΕ δεν είναι χώρος για λογότυπα εντυπωσιασμού. Αν ο κοινοποιημένος οργανισμός συμμετείχε, αναφέρεται σωστά με αριθμό, πεδίο, πιστοποιητικό και διαδικασία. Αν δεν συμμετείχε, δεν πρέπει να δημιουργείται ψευδής εντύπωση ότι επιβεβαίωσε τη συμμόρφωση του μηχανήματος.
Ψηφιακή δήλωση, QR και πρόσβαση σε PDF
Ο κανονισμός (ΕΕ) 2023/1230 δεν κάνει το QR υποχρεωτικό σύμβολο συμμόρφωσης. Το QR δεν είναι νέα σήμανση CE. Δεν αντικαθιστά τη δήλωση. Δεν κάνει αξιολόγηση κινδύνου. Δεν διορθώνει λάθος ενότητα. Δεν μετατρέπει κακή τεκμηρίωση σε καλή.
Τι μπορεί να κάνει; Να οδηγήσει σε δήλωση συμμόρφωσης ΕΕ ή σε σελίδα επαλήθευσης. Αυτό είναι χρήσιμο, αρκεί πίσω από το QR να υπάρχει τάξη. Το έγγραφο πρέπει να αφορά το συγκεκριμένο μηχάνημα, να έχει σωστή έκδοση, να είναι διαθέσιμο για τον απαιτούμενο χρόνο και να μπορεί να διαχωριστεί από παλιές ή αντικατασταθείσες εκδόσεις.
Αν ο πελάτης σκανάρει και βλέπει ένα αρχείο με όνομα «final_new_last.pdf», έναν φάκελο χωρίς έκδοση, μια δήλωση άλλου μοντέλου ή ένα έγγραφο πριν από σημαντική τροποποίηση, τότε το QR δεν δείχνει ψηφιακή ωριμότητα. Δείχνει αταξία.
Καλύτερη πρακτική είναι μια σελίδα επαλήθευσης που δείχνει αν η δήλωση υπάρχει, αν είναι ενεργή, ποιο μηχάνημα αφορά, ποιος είναι ο κατασκευαστής, πότε εκδόθηκε, ποια έκδοση έχει και αν έχει αντικατασταθεί. Ο τεχνικός φάκελος δεν χρειάζεται να είναι δημόσιος. Μάλιστα, συχνά δεν πρέπει να είναι δημόσιος για λόγους επιχειρηματικής προστασίας και ασφάλειας πληροφοριών.
Το QR είναι ευκολία, όχι μαγική νομιμοποίηση.
Αν η δήλωση έχει λάθος πρότυπα, λάθος ενότητα ή λάθος μηχάνημα, το QR δεν διορθώνει τίποτα. Απλώς κάνει το λάθος πιο εύκολο να βρεθεί.
Τι πρέπει να περιλαμβάνει ένα σωστό υπόδειγμα δήλωσης συμμόρφωσης ΕΕ 2027;
Η δήλωση συμμόρφωσης ΕΕ δεν χρειάζεται να είναι μεγάλη. Χρειάζεται να είναι συγκεκριμένη. Πρέπει να απαντά καθαρά: τι δηλώνεται, ποιος είναι ο κατασκευαστής, ποιο μηχάνημα αφορά, ποια νομοθεσία εφαρμόζεται, ποια εναρμονισμένα πρότυπα ή κοινές προδιαγραφές χρησιμοποιήθηκαν, ποια διαδικασία αξιολόγησης συμμόρφωσης εφαρμόστηκε, ποιος υπέγραψε και πότε.
| Στοιχείο δήλωσης | Τι πρέπει να υπάρχει | Συχνό λάθος |
|---|---|---|
| Αριθμός δήλωσης | Μπορεί να υπάρχει μοναδικός αριθμός, χρήσιμος για εκδόσεις, αναφορές και αρχειοθέτηση. | Ο αριθμός αντιμετωπίζεται σαν απόδειξη συμμόρφωσης. Δεν είναι. Απλώς οργανώνει το έγγραφο. |
| Ταυτοποίηση μηχανήματος | Ονομασία, τύπος, μοντέλο, σειρά, αριθμός σειράς ή παρτίδα. Για σημαντικά τροποποιημένο μηχάνημα πρέπει να είναι σαφές ποια κατάσταση καλύπτεται. | Γράφεται μόνο «μηχάνημα συσκευασίας» χωρίς μοντέλο και αριθμό σειράς. Μετά από δύο χρόνια κανείς δεν ξέρει ποιο μηχάνημα αφορά. |
| Κατασκευαστής | Πλήρης επωνυμία και διεύθυνση. Αν υπάρχει εξουσιοδοτημένος αντιπρόσωπος, αναφέρονται τα στοιχεία του. | Αναφέρεται διανομέας, εισαγωγέας ή εμπορικό σήμα, αλλά δεν φαίνεται ποιος είναι επίσημα ο κατασκευαστής. |
| Τόπος εγκατάστασης για συγκεκριμένα ανυψωτικά μηχανήματα | Όταν απαιτείται μόνιμη εγκατάσταση σε κτίριο ή κατασκευή και το μηχάνημα συναρμολογείται μόνο στον τόπο χρήσης, δηλώνεται η διεύθυνση. | Χρησιμοποιείται γενικό υπόδειγμα και λείπει ο τόπος εγκατάστασης. |
| Αποκλειστική ευθύνη κατασκευαστή | Ρητή φράση ότι η δήλωση εκδίδεται με αποκλειστική ευθύνη του κατασκευαστή. | Μένει παλιά διατύπωση και δεν φαίνεται καθαρά ποιος αναλαμβάνει την ευθύνη. |
| Αντικείμενο δήλωσης | Περιγραφή που επιτρέπει αναγνώριση: μοντέλο, αριθμός σειράς, διαμόρφωση, έκδοση, ενδεχομένως φωτογραφία όταν βοηθά. | Η δήλωση ταιριάζει σε οικογένεια μηχανημάτων, όχι στο συγκεκριμένο μηχάνημα. |
| Πράξεις της Ένωσης | Κανονισμός (ΕΕ) 2023/1230 και όποια άλλη εφαρμοστέα νομοθεσία ισχύει, όπως EMC, ATEX, RED ή RoHS μόνο όταν πράγματι εφαρμόζονται. | Αναφέρεται μόνο ο κανονισμός (ΕΕ) 2023/1230 ενώ το προϊόν εμπίπτει και σε άλλες απαιτήσεις. |
| Εναρμονισμένα πρότυπα, κοινές προδιαγραφές ή άλλες τεχνικές βάσεις | Συγκεκριμένοι αριθμοί, ημερομηνίες και πεδίο εφαρμογής. Αν πρότυπο εφαρμόστηκε μερικώς, αυτό πρέπει να φαίνεται. | Μεγάλη λίστα προτύπων χωρίς σύνδεση με κινδύνους, λειτουργία ασφάλειας ή μέρος του μηχανήματος. |
| Διαδικασία με κοινοποιημένο οργανισμό | Όπου απαιτείται: όνομα και αριθμός κοινοποιημένου οργανισμού, διαδικασία, πιστοποιητικό εξέτασης τύπου ΕΕ, ενότητα C, ενότητα G ή ενότητα H και πεδίο συμμετοχής. | Γράφεται οργανισμός που δεν συμμετείχε ή παραλείπεται οργανισμός ενώ η διαδικασία τον απαιτούσε. |
| Εσωτερικός έλεγχος παραγωγής — ενότητα A | Όπου εφαρμόζεται: σαφής αναφορά στην ενότητα A και τεκμηρίωση ότι ο κατασκευαστής είχε δικαίωμα να τη χρησιμοποιήσει. | Η ενότητα A επιλέγεται αυτόματα από παλιό αρχείο Word χωρίς έλεγχο του παραρτήματος I. |
| Υπογραφή και έκδοση | Τόπος, ημερομηνία, όνομα, θέση, υπογραφή, έκδοση εγγράφου και, αν υπάρχει, σύνδεση με σύστημα επαλήθευσης. | Δυσανάγνωστη υπογραφή, καμία θέση, καμία ημερομηνία και ασαφές ποιος υπέγραψε εκ μέρους του κατασκευαστή. |
Ο γρήγορος έλεγχος πριν την υπογραφή
Πριν υπογραφεί η δήλωση, κάνε ένα απλό τεστ. Κάλυψε το λογότυπο της εταιρείας και διάβασε το έγγραφο σαν τρίτος. Φαίνεται ποιο μηχάνημα αφορά; Φαίνεται ποιος είναι κατασκευαστής; Φαίνεται ποιος αναλαμβάνει την ευθύνη; Φαίνεται ποια πρότυπα εφαρμόστηκαν και σε ποιο πεδίο; Φαίνεται αν χρησιμοποιήθηκε ενότητα A ή διαδικασία με κοινοποιημένο οργανισμό; Φαίνεται αν η διάθεση στην αγορά ή η θέση σε χρήση στηρίζεται σε πραγματική τεκμηρίωση;
Αν όχι, το πρόβλημα δεν είναι ότι η δήλωση δεν είναι αρκετά «όμορφη». Το πρόβλημα είναι ότι δεν κάνει τη δουλειά της.
Η καλή δήλωση συμμόρφωσης ΕΕ δεν αρχίζει από Word. Αρχίζει από τεχνικές αποφάσεις που αντέχουν: αξιολόγηση κινδύνου, σωστά επιλεγμένα πρότυπα, πραγματικός τεχνικός φάκελος, επιλεγμένη διαδικασία αξιολόγησης συμμόρφωσης, οδηγία χρήσης που συνδέεται με υπολειπόμενος κίνδυνος και σαφής ευθύνη του κατασκευαστή.
Στο κάτω μέρος βρίσκεται παράδειγμα PDF νέας δήλωσης συμμόρφωσης ΕΕ που έχει δημιουργηθεί στο SafetySoftware. Δεν είναι μαγικό έντυπο που δίνει συμμόρφωση σε μηχάνημα. Είναι παράδειγμα οργανωμένου εγγράφου με ταυτοποίηση μηχανήματος, στοιχεία κατασκευαστή, νομική βάση, πρότυπα, διαδικασία αξιολόγησης συμμόρφωσης, πεδίο για κοινοποιημένο οργανισμό, κατάσταση εγγράφου και υπογραφή.
Το SafetySoftware δεν απονέμει CE. Δεν αντικαθιστά την αξιολόγηση κινδύνου. Δεν αναλαμβάνει την ευθύνη του κατασκευαστή. Βοηθά όμως να μπει τάξη στη διαδικασία που ο κατασκευαστής πρέπει έτσι κι αλλιώς να ολοκληρώσει πριν υπογράψει δήλωση συμμόρφωσης ΕΕ.
